A Harfi Ansiklopedi Nedir?

AKİDE

Bir inancın formül halinde ifade edilmiş şekli.

Prensip.

Münakaşa edilmesine tahammül edilmeyecek derecede kuvvetle benimsenen görüş tarzı, iman, nas.

Bir din içinde inanış sistemi, mezhep.

Akideyi bozmak, dini inancını veya dini inanç, iman gibi bağlandığı bir duyguyu gevşetmek, tereddütlere düşmek, inancının aksine hareket etmek. Akidesi bozuk, imanı zayıf, içinde bulunduğu toplumun kabul ettiği yoldan ve inançtan ayrı, ona karşı. Akidesi zayıf, inançlarının gerektirdiği yolda hareket etmeyen, sözü ile davranışları birbirini tutmayan.

Akidesi pak, imanı sağlam ve temiz, inancında tereddüdü olmayan.

Akide sekeri, adi şekerle (sakkaroz) yapılır. Toz veya kesme şekere sitrik ya tartarik asit veya potasyum bitartare katılarak kestirilir. İçine çeşitli meyve, zararlı olmayan tabi veya suni esanslar, kahve, kakao, fındık, badem gibi kuruyemişler konur, kullanılmasına izin verilen boyalarla boyanır. Elle veya makine ile kesilir. İçindeki sakkaroz %98’den aşağı olamaz. Akide şekerinin bugünkü kesiliş tarzının ünlü şekerci Hacı Bekir Efendi’nin icadı olduğu söylenir. Hacı Bekir kesiminden evvel bu şeker eski bakır mangırlar büyüklüğünde ve şeklinde kesilir, göbekleri de çukur bırakılırdı. Asıl özelliği baharatlı şeker oluşuydu ve başta tarçınlı ve karanfillisi gelirdi. Bütün diğer esnaf kolları gibi şekercilik de “gedikli” idi. İstanbul’da akide şekeri işleyen şekercilerin sayısı sınırlanmıştı. Bunların işledikleri şeker ancak saray ile vezir ve eşraf konaklarının ihtiyacını karşılayabiliyordu. İstanbulluların akide şekerine büyük düşkünlüğü sebebiyle bir ara bu işi kaçak yapanlar türedi ve İstanbul’da ham seker buhranı doğdu.

Akide merasimi, Yeniçeri ocağında özel bir merasime verilen addır. Yeniçerilere ulufe dağıtılırken yapılırdı. Ocak, aldığı paralara teşekkür anlamında, asesbast veya ocak kapı kethüdası eliyle sadrazamdan başlayarak en küçük mevkideki muthirbaşı’na kadar şeker gönderirdi ve bu ocağın iyi halde bulunduğuna, askerin akidesinin yerinde ve sağlam olduğuna işaret ederdi. Şekere akide adının verilmesinin böyle bir anlamla ilgili olduğunu söyleyenler vardır. Ocak, sadrazama beş yüz dirhem, muzhirbaşı’na beş dirhem, aradakilere de mevkileri ile orantılı olarak şeker gönderirdi.

Yorum Ekle

Click here to post a comment