A Harfi Ansiklopedi Nedir?

ALABALIK

Akarsularda yaşayan, kemikli ve yenilebilir bir balık türüdür. Som balığı gibi salmo türündendir. (Alabalıkgiller.)

Alabalık, genellikle az derin ve çok berrak sularda yaşadığı için ansızın yakalanması güçtür. Alabalık çeşitli şekillerde oltayla, böceklerle, daha çok da kurtlarla, halkalı veya halkasız 3-4 metre uzunlukta bambu kamışı ile avlanır. 20/ 100 ila 24/100’lük naylon alabalık oltası mantarsızdır. Böcekleri (çekirge, cırcırböceği, iri su sineği, tayyare böceği, bazı sinekler) takmak için 7 no.lu olta iğnesi yeter. Yersolucanı ile avlamak için, lüzum görülürse, olta iğnesinin üst yanına birkaç kurşun eklenebilir. Spor maksadı ile yapılan alabalık avlarında 1.80 ile 2.20 metre arasında, tek elle tutulmak için yapılmış özel kamış, sabit kasnaklı makara, 18,20, 24/100’lük naylon iplikler, avlanmayı oldukça kolaylaştırmıştır. Alabalık avında ayrıca kepçeler, küçük boyda 2-10 gramlık balık taklidi yemler daha çok da ölü balıklar kullanılır. Balık tutan kimse akıntının ters yönünde ilerler. Olta akıntıya karşı atılır, sun’i yem akıntıya bırakılarak olta ipi toplanır. Alabalık, balıkçıyı görmezse iğnenin üzerine atılır ve yakalanır. Sinekle yapılan avlamada, su üzerinde yüzen veya az çok derinde duran suni yem kullanılır. Sinek, oltanın ucuna takılarak bir kamış yardımı ile nehre fırlatılır. Bazı avcılar, avlandıkları sırada, o bölgede bulunan böceklere benzer suni yemler kullanırlar.

Alabalıklar, daha iri olan başları ve ağızları, daha uzun olan göğüs yüzgeçleriyle som balıklarından ayrılırlar. Derilerinde çoğu göz şeklinde olan benekler som balıklarınınkinden daha fazladır.

Türkiye sularında alabalıklar genellikle Anadrom türleridir, bunlar yumurtlamak üzere denizlerden tatlı sulara geçerler. Bazı mahalli cinsleri belirli derelerde veya göllerde kapalı kalmışlar ve denizle irtibatları kaybolmuştur. Bu cins alabalıklar memleketimiz sularında da bulunmaktadır. Anadrom karakterini muhafaza eden türlerden biri Denizalası adı verilen ve Doğu Karadeniz’de bulunan Salmo trutta labrax türüdür. Bu cins alabalığa Çıldır gölünde, Doğu Karadeniz’de akan sularda rastlanır.

Alabalıklar, soğuk sularda yaşadıklarından Marmara, Ege ve Akdeniz’e dökülen ırmakların üst kısımlarında veya bir bölgedeki dağ göllerinde hapsolunmuşlardır.

Bunlardan Salmo trutta macrostigma Uludağ, Sapanca gölü, Ege bölgesinde, Salmo

trutta abanticus Abant gölünde bulunur. Zeytin yeşili ile gri arasında değişen sırt rengi yanlara doğru açık griye dönülür. Sırtında ve yan taraflarda iri göz şeklinde veya nokta halinde siyah veya kırmızı benekler bulunur. Aras nehrinde yaşayan Salmo trutta caspius türünde bu lekeler genellikle görülmez.

Avrupa alabalığının (Salmo Jario) adetleri ve görünüşü bulunduğu yere göre çok değişiktir. Bu bakımdan, nehir alabalıkları, göl alabalıkları ve deniz alabalıkları birbirinden ayrılır. Nehir ve göl alabalıkları, yumurtlama mevsimi hariç, tatlı sulardan ayrılmazlar. Deniz alabalıkları ile koylarda yaşar ve ancak yumurtlamak için nehirlere gelirler. Çelikbaş alabalığın (Salmo irideus) ise rengi çok daha parıltılıdır. Üreme mevsimi Kaliforniya’dan gelen bu alabalık, Avrupa akarsularında pek tutunamamıştır. Ancak özel havuzlarda Avrupa alabalıkları ile bir arada yetiştirilir.

Amerikan alabalığı, (Salmo irideus) Amerika’nın kuzey kesimlerinde yaşar, rengi yerli alabalıklara göre daha parlaktır. Bu tür Avrupa’da göllere atılmışsa da tabii olarak yetiştirilememiştir. Ancak havuzlarda kültürü yapılmaktadır. Salma trutta da Avrupa’da üretimi yapılan balıklar arasında birinci planda gelmektedir. Türkiye’de halen yalnız Abant gölünde Alabalık üretimi yapılmaktadır.

Yorum Ekle

Click here to post a comment