A Harfi Ansiklopedi Nedir?

ALABANDA

Gemilerin borda kaplamalarının gemi içinde kalan tarafı.

Geminin yan topları ile ateşi.

Gemi dümeninin sağa ve sola sonuna kadar çevrilmesi.

Argoda azarlama, paylama.

Alabanda vermek, azarlamak, paylamak (gürültülü bir şekilde azarlama için kullanılır).

Alabanda yemek, adam akıllı azarlanmak.

Alabanda astarı, yalı kütüklerinden lumbarların alt ağızlarına kadar vurulan kaplamadır. Lumbarı olmayan gemilerde yalı kütüğünün üzerine gelen ilk alabanda kaplaması.

Alabanda ateş, gemide yalnız bir yandaki topların ateşlenmesi. Bu tabir pek yaygın değildir, onun yerine meze borda ateş denir.

Alabanda etmek, dümeni tam sola (iskele) veya tam sağa (sancak) sonuna kadar basmak (kırmak).

Alabanda iskele, dümeni, geminin baş tarafı sola dönecek şekilde bas kumandası.

İskele alabanda, alabanda iskele kumandasına karşı dümencinin verdiği cevap kumandanın yerine getirildiğini bildirir.

Alabanda kürek, harp gemisi filikalarında veya kürekli bir teknede, kürek çekmeği durdurarak, küreklerin yerlerinden çıkarılması ve filika içine oturaklar üzerine istif edilmesi kumandası.

Alabanda sancak, dümeni, geminin baş tarafı sağa dönecek şekilde bas kumandası.

Sancak alabanda, alabanda sancak, kumandasına cevaptır, kumandanın yerine getirildiğini bildirir.

Orsa alabanda, gemiyi birden çevirmek kumandası.

ALABANDA

Eski coğrafyada, Anadolu’da Büyük Menderes nehrinin güneyinde, Çine çayının (Marsyas) sol kıyısında bulunan bir Karla şehridir. Bugün aynı yerde Araphisar köyü kurulmuştur. Alabanda, Antiokheia adını da aldı. Helenistik ve özellikle Roma devrinde gelişti. Plinsu devrinde serbest bir şehir olarak Romalıların Alabandus conventus dedikleri şehirler topluluğunun merkezi oldu. Ovada kurulan şehir, güneyinden geçen, Kemersuyu adını taşıyan derenin ikiye ayrıldığı tepelere doğru yükselmekteydi. Batıdaki tepede 2,5-3 m. kalınlıktaki sur ve kuleler bugün de iyi durumdadır. Burada 1904-1905’te Müzeler Genel müdürlüğü adına Halil Ethem tarafından yapılan kazıda, Dor üslubunda bir mabet bulunmuştur. Akropolün bulunduğu doğudaki tepenin yamaçlarında ise tiyatroya ait kısımlar göze çarpar. Ovada belediye binası (buleuterion) ve onun güneyinde çarşıya (agora) ait galeri kalıntıları vardır. Agoranın güneydoğusunda, Bizans devri eserlerinin altı katında lon tarzındaki pseudodipteros planlı Apollon mabedi yer alır. Mabedin kabartmalarında Amazon savaşları tasvir edilmiştir. Batıya doğru gidilince Roma hamamlarına benzer yıkıntılar görülür.

Şehrin dışında, yekpare granitten çok sayıda lahit bulunmaktadır.

Alabanda mermeri, Plinius’un eserlerinde sözü geçen ve eskiden Alabanda dolaylarında bulunan çok siyah bir mermerdi.

Yorum Ekle

Click here to post a comment